Państwa członkowskie UE

Wsparcie naukowe ze strony państw członkowskich UE ma kluczowe znaczenie dla prawidłowego funkcjonowania unijnego systemu bezpieczeństwa żywności.

• Krajowe organy ds. bezpieczeństwa żywności udzielają EFSA doradztwa strategicznego w kwestiach naukowych i w największym stopniu przyczyniają się do zapewnienia ekspertów dla EFSA.
• Krajowe organy udostępniają niezbędne dane wykorzystywane w ocenach naukowych EFSA. Właściwe organizacje w państwach członkowskich wykonują większość zlecanych przez EFSA projektów naukowych.
• Służby informacji publicznej i eksperci ds. komunikacji w państwach członkowskich UE współpracują z EFSA w zakresie rozpowszechniania wyników ocen przeprowadzanych przez EFSA, promowania zaangażowania i przyciągania ekspertów naukowych. Sieci te mają szczególne znaczenie w sytuacjach kryzysowych związanych z żywnością.

Forum doradcze: krajowe organy ds. bezpieczeństwa żywności

• Forum doradcze EFSA składa się z przedstawicieli krajowych organów ds. bezpieczeństwa żywności w państwach członkowskich UE, Islandii i Norwegii. Każdy organ krajowy jest odpowiedzialny za ocenę ryzyka łańcucha żywnościowego na szczeblu krajowym, jednak dokładny zakres kompetencji może się różnić w zależności od kraju.
• W posiedzeniach forum doradczego uczestniczą także obserwatorzy ze Szwajcarii i krajów kandydujących do UE.
• Za pośrednictwem forum EFSA i państwa członkowskie mogą połączyć siły w rozwiązywaniu kwestii dotyczących europejskiej oceny ryzyka i informowania o ryzyku. Członkowie korzystają z forum, aby doradzać EFSA w kwestiach naukowych, w zakresie programu jej prac i priorytetów, a także jak najszybszego identyfikowania pojawiających się zagrożeń. Celem członków jest wymiana informacji naukowych, łączenie zasobów i koordynowanie programów prac z EFSA i między sobą, w szczególności w odniesieniu do:
  • wymiany danych naukowych,
  • koordynowania działań informacyjnych i wiadomości o ryzyku,
  • rozwiązywania kwestii spornych i rozbieżnych opinii,
  • koordynowania pracy i unikania powielania działań.

Deklaracja zobowiązań forum doradczego

Podczas 61. posiedzenia w dniu 28 września 2016 r. w Bratysławie członkowie forum doradczego EFSA podpisali deklarację zobowiązań, w której uzgodnili podjęcie szeregu środków i działań służących zapewnieniu, że EFSA i członkowie forum doradczego będą mogli wspólnie sprostać przyszłym wyzwaniom w dziedzinie bezpieczeństwa żywności i w ten sposób chronić europejskich konsumentów.

BG CS DE DK ENESETFIFREL HUHRGA ISITLVLTMTNL NO PL PTROSKSL SV

Członkowie i obserwatorzy forum doradczego

Oprócz członków forum doradczego następujące państwa uczestniczą w nim w charakterze obserwatorów:

*Użycie tej nazwy nie wpływa na stanowiska w sprawie statusu Kosowa i jest zgodne z rezolucją Rady Bezpieczeństwa ONZ nr 1244 (1999) oraz z opinią Międzynarodowego Trybunału Sprawiedliwości w sprawie Deklaracji niepodległości Kosowa.

Dokumenty

• Deklaracja intencji forum doradczego EFSA w sprawie niezależności
• Działalność forum doradczego
• Przegląd forum doradczego 2016 – sprawozdanie końcowe

Grupa doradcza ds. danych

Grupa doradcza ds. danych (AGoD) jest grupą dyskusyjną działającą w ramach forum doradczego EFSA, utworzoną w 2021 r. w celu reagowania na wyzwania związane z systemem danych dotyczących bezpieczeństwa żywności.

W skład grupy wchodzą przedstawiciele forum doradczego (na zasadzie dobrowolności), eksperci techniczni wyznaczeni przez członków forum doradczego, pracownicy EFSA oraz przedstawiciel Komisji Europejskiej. Od 2024 r. krajami uczestniczącymi są: Austria, Chorwacja, Dania, Finlandia, Francja, Holandia, Irlandia, Niemcy, Norwegia, Portugalia, Szwajcaria, Szwecja, Węgry i Włochy.

• Zakres kompetencji grupy doradczej ds. danych

Grupa doradcza ds. biomarkerów wpływu

Grupa doradcza ds. biomarkerów wpływu (AGoB) to wyspecjalizowana grupa ekspertów powołana przez forum doradcze EFSA, której głównym celem jest wspieranie opracowywania wytycznych dotyczących stosowania biomarkerów wpływu w regulacyjnej ocenie ryzyka. Pełniąc rolę doradczą, grupa promuje wymianę wiedzy, koordynuje działania w całej UE i na arenie międzynarodowej oraz dostarcza danych naukowych w celu ujednolicenia metodologii. Jej celem jest wczesne wykrycie i uniknięcie dublowania pracy oraz ewentualnych rozbieżności w poglądach na ten temat, co ma na celu usprawnienie przyszłych metod oceny ryzyka.

W skład grupy wchodzą członkowie lub przedstawiciele forum doradczego EFSA, pracownicy EFSA oraz obserwatorzy z Komisji Europejskiej. Przewodniczy jej przedstawiciel państwa członkowskiego wyznaczony przez forum doradcze EFSA. Do udziału w pracach grupy powołano ekspertów z 18 państw.

Punkty kontaktowe: ośrodki unijnej sieci bezpieczeństwa żywności

Wizja sieci punktów kontaktowych: Funkcjonalna i zrównoważona sieć krajowych punktów kontaktowych współpracujących z odpowiednimi podmiotami krajowymi oraz podmiotami z państw członkowskich UE/EOG i krajów obserwatorów, a także z EFSA, w celu przyczynienia się do stworzenia odpornego systemu bezpieczeństwa żywności w Europie.

Misja: Krajowe punkty kontaktowe pełnią rolę łącznika między EFSA a odpowiednimi podmiotami krajowymi oraz podmiotami z państw członkowskich UE/EOG i krajów obserwatorów. W zmieniającym się i coraz bardziej złożonym otoczeniu, a także w odpowiedzi na ambicje Europejskiego Zielonego Ładu, punkty kontaktowe uwzględniają potrzeby i priorytety EFSA oraz poszczególnych państw, aby przyczynić się do stworzenia spójnego systemu bezpieczeństwa żywności w Europie. W tym kontekście punkty kontaktowe wykorzystują możliwości wynikające z rozporządzenia w sprawie przejrzystości w celu wspierania partnerstw.

W skład utworzonej w 2008 r. sieci punktów kontaktowych wchodzą członkowie z wszystkich 27 państw członkowskich UE, Islandii i Norwegii, a także obserwatorzy ze Szwajcarii i krajów kandydujących do UE.

Punkty kontaktowe funkcjonują w ramach wieloletniego, elastycznego i dostosowanego do potrzeb systemu, który obejmuje pięć obszarów:

1. zarządzanie wiedzą i informacjami oraz wsparcie działalności naukowej,
2. zaangażowanie, współpraca i partnerstwo,
3. budowanie zdolności,
4. dane,
5. informowanie o ryzyku .

Punkty kontaktowe prowadzą również szereg działań w zakresie współpracy, tworzenia sieci kontaktów i partnerstwa, takich jak:

• wspieranie forum doradczego w praktycznym wdrażaniu działań związanych z tworzeniem sieci kontaktów i współpracą naukową,
• wymiana i rozpowszechnianie informacji dotyczących oceny ryzyka w zakresie bezpieczeństwa żywności,
• wspieranie współpracy EFSA z instytucjami w państwach członkowskich i doradzanie w tym zakresie, w szczególności za pośrednictwem sieci naukowych EFSA i wykazu właściwych organizacji krajowych (art. 36),
• pomoc w wymianie informacji naukowych i ekspertów,
• doradztwo w działaniach w zakresie współpracy i projektów naukowych,
• promowanie szkoleń z zakresu oceny ryzyka zwiększających widoczność naukową i zasięg EFSA w państwach członkowskich.

Punkty kontaktowe spotykają się trzy razy w roku, przed posiedzeniami forum doradczego, na posiedzeniach plenarnych, a także na posiedzeniach doraźnych w ciągu roku.

Członkowie i obserwatorzy punktów kontaktowych

Oprócz członków sieci punktów kontaktowych następujące państwa uczestniczą niej w charakterze obserwatorów:

*Użycie tej nazwy nie wpływa na stanowiska w sprawie statusu Kosowa i jest zgodne z rezolucją Rady Bezpieczeństwa ONZ nr 1244 (1999) oraz z opinią Międzynarodowego Trybunału Sprawiedliwości w sprawie Deklaracji niepodległości Kosowa.

Sieci naukowe

Sieci naukowe EFSA to platformy współpracy ustanowione przez zarząd EFSA po konsultacjach z forum doradczym. Łączą one wyznaczone na szczeblu krajowym organizacje z państw członkowskich UE dysponujące wiedzą fachową w różnych dziedzinach naukowych wchodzących w zakres kompetencji EFSA. Organizacje te wspierają działania EFSA i dostarczają specjalistycznej wiedzy z takich dziedzin, jak zdrowie roślin, zdrowie i dobrostan zwierząt, zagrożenia mikrobiologiczne, monitorowanie substancji chemicznych, dane dotyczące spożycia żywności i wiele innych. W skład sieci w charakterze obserwatorów mogą wchodzić również przedstawiciele Komisji Europejskiej i innych organów europejskich lub międzynarodowych, jeżeli ich wiedza specjalistyczna ma znaczenie dla danej kwestii.

Ich głównym celem jest wzmocnienie bazy dowodowej w zakresie bezpieczeństwa żywności i pasz w UE poprzez koordynację działań naukowych, wymianę informacji, opracowywanie i realizację wspólnych projektów oraz dzielenie się metodami, wiedzą specjalistyczną i najlepszymi praktykami. Takie skoordynowane podejście umożliwia EFSA i państwom członkowskim wspólne rozwiązywanie złożonych kwestii naukowych oraz zapewnienie spójnej, wysokiej jakości oceny ryzyka i komunikacji w całej UE.

Ułatwiając zorganizowaną współpracę między EFSA a właściwymi organami krajowymi, sieci naukowe przyczyniają się do usprawnienia wymiany danych, promują spójność praktyk naukowych oraz wspierają terminowe i rzetelne oceny ryzyka i skoordynowaną komunikację. Odgrywają one kluczową rolę w zapewnianiu skutecznego wykorzystania wiedzy naukowej w całej Europie, przyczyniając się do realizacji misji EFSA, jaką jest zapewnianie niezależnego, opartego na dowodach doradztwa w celu ochrony konsumentów i wspierania bezpieczeństwa żywności w UE.

• Sieci i podgrupy EFSA

Dokumenty

• Decyzja w sprawie sieci organizacji naukowych
• Wytyczne dla uczestników sieci

Sprawozdania roczne z działalności sieci EFSA

• Sprawozdanie z działalności sieci EFSA za 2024 r.
• Sprawozdanie z działalności sieci EFSA za 2023 r.
• Sprawozdanie z działalności sieci EFSA za 2022 r.
• Sprawozdanie z działalności sieci EFSA za 2021 r.

Sprawozdania oceniające sieci EFSA

• Ocena sieci EFSA w latach 2021–2022–2023